Πριν από λίγες ημέρες η Κορίν Μεντζελοπούλου φωτογραφήθηκε στα σκαλοπάτια του ονομαστού σε κάθε γωνιά της γης πύργου της να απολαμβάνει τον φθινοπωρινό ήλιο αλλά κυρίως την αγκαλιά της κόρης της, Αλεξάνδρας

Το Chateau Margaux διασώθηκε δύο φορές στη μακρόχρονη ιστορία του. Και τις δύο φορές από γυναίκες. Η πρώτη ήταν η Λορ Ντε Φιμέλ, η οποία αγόρασε το δημευμένο οινοποιείο και τους αμπελώνες το 1795, μέσα στη δίνη της Γαλλικής Επανάστασης. Η δεύτερη είναι η ελληνικής καταγωγής Κορίν Μεντζελοπούλου. Το 1980, σε ηλικία 27 ετών, ανέλαβε να συνεχίσει την παράδοση ενός από τα παλαιοτέρα και διασημότερα κρασιά στον κόσμο. «Η Κορίν Μεντζελοπούλου είχε ακόμη καλύτερο timing από τη Λορ Ντε Φιμέλ» σημειώνουν οι «Times» της Νέας Υόρκης σε αφιέρωμά τους για τη διάσημη σήμερα ιδιοκτήτρια του πύργου (chateau) στον λοφίσκο του Μαργκό: «Υστερα από συνεχόμενες καταστροφικές χρονιές για το Chateau Margaux η παρουσία της Μεντζελοπούλου οδήγησε σε εξαίσιες χρονιές με κορυφαία το θρυλικό προϊόν του 1982».

Στα μέσα της δεκαετίας του 1970 ο ελληνικής καταγωγής εγκατεστημένος στη Γαλλία επιχειρηματίας Ανδρέας Μεντζελόπουλος (γεννημένος στην Πάτρα το 1915) διάβασε στους «Financial Times» την είδηση για την πώληση του Chateau Margaux. Ο πολύγλωσσος και κοσμογυρισμένος Μεντζελόπουλος ήταν τότε επικεφαλής του ακμάζοντος γαλλικού ομίλου εμπορίας τροφίμων Felix Potin και έσπευσε να συναντήσει την οικογένεια των οινοπαραγωγών του Μπορντό που κατείχε τις εκτάσεις και αντιμετώπιζε σοβαρά οικονομικά προβλήματα.

Οι συνεχόμενες μέτριες χρονιές είχαν υποβαθμίσει τη φήμη και το κύρος του Chateau Margaux στην αγορά των ακριβών κρασιών, μια αγορά που μετά την πετρελαϊκή κρίση του 1973 διερχόταν περίοδο ύφεσης. Η αγοραπωλησία ολοκληρώθηκε το 1977 με την καταβολή από πλευράς Μεντζελόπουλου στην οικογένεια Ζινεστέ 72 εκατ. γαλλικών φράγκων (περίπου 14,4 εκατ. δολάρια της εποχής εκείνης). Ο Μεντζελόπουλος διέθεσε αμέσως σημαντικά ποσά για την αποκατάσταση του κτιριακού συμπλέγματος και προσέλαβε κορυφαίους οινολόγους.

* Η αναμόρφωση του Château Margaux

Τα πρώτα αποτελέσματα ήρθαν γρήγορα - το 1978 ήδη ήταν μια πολύ καλή χρονιά - αλλά ο εμπνευστής της αναμόρφωσης του ιστορικού château δεν πρόλαβε να χαρεί τη μετέπειτα ακμή του. Εφυγε πρόωρα από τη ζωή το 1980 και η βαριά ευθύνη για τη συνέχιση της παράδοσης του Château Margaux πέρασε στα χέρια της κόρης του Κορίν. Σε νεαρή ηλικία έγινε μία από τις ελάχιστες γυναίκες που ενεπλάκησαν ενεργά στον κλάδο του κρασιού στη Γαλλία. Αλλωστε δεν επρόκειτο για ένα οποιοδήποτε οινοποιείο. Οι πρώτες αναφορές για τον «Λοφίσκο του Μαργκό» εντοπίζονται στον 12ο αιώνα. Ωστόσο η συστηματική αξιοποίηση της τοποθεσίας για την παραγωγή οίνου ξεκινάει κατά τον 17ο αιώνα. Το 1572 η οικογένεια Lestonnac ίδρυσε το Château Margaux και άρχισε να αντικαθιστά με αμπελώνες τις καλλιέργειες σιτηρών που υπήρχαν στην περιοχή. Από το τέλος του 17ου αιώνα η συνολική έκταση του κτήματος παραμένει ουσιαστικά αμετάβλητη (περίπου 2.620 στρέμματα). Σήμερα, το κόκκινο κρασί που έκανε διάσημο το Château Margaux προέρχεται από έναν αμπελώνα περίπου 800 στρεμμάτων.

Κατά τον 18ο αιώνα η φήμη του Château Margaux άρχισε να εξαπλώνεται. Το 1776 αναφέρεται σε δημοπρασία του οίκου Christies ενώ ανάμεσα στους λάτρεις του διάσημου κρασιού συγκαταλέγεται και ο τρίτος πρόεδρος των ΗΠΑ Τόμας Τζέφερσον, που το έχει έχει χαρακτηρίσει «το καλύτερο κρασί στο Μπορντό». Την περίοδο που ζούσε στη Γαλλία ως πρέσβης των ΗΠΑ επισκεπτόταν συχνά τους αμπελώνες του Μπορντό και αγόραζε κρασί για την προσωπική του κάβα.

Το 1802 το κτήμα αγοράστηκε από τον ισπανικής καταγωγής μαρκήσιο Κολονίγια. Εκείνος κατεδάφισε το παλαιό κάστρο και ανέθεσε στον αρχιτέκτονα Λουίς Κόμπες την αντικατάστασή του με ένα νέο ακόμη πιο επιβλητικό. Το παλάτι που έχτισε ο Κόμπες και το οποίο δεσπόζει σήμερα στο κτήμα ολοκληρώθηκε το 1810 και μαζί με τα υπόλοιπα κτίρια που στεγάζουν τις οινοπαραγωγικές δραστηριότητες του συμπλέγματος του Château Margaux χαρακτηρίστηκε ιστορικό μνημείο το 1946.

Σύμφωνα με την ιστορική κατάταξη των αμπελιών και των πύργων του Μπορντό, που πραγματοποιήθηκε το 1855 ύστερα από παραγγελία του Ναπολέοντος Γ´, το Château Margaux είναι ένα από πέντε καλύτερα, μαζί με τα Lafite-Rothschild, Mouton Rothschild, Latour και Haut Brion.

Το 1980 η νεαρή Κορίν Μεντζελοπούλου στηρίχθηκε στην πείρα των εργαζομένων στο κτήμα και στο πάθος της για τη διαφύλαξη και τη συνέχιση της παράδοσης - όχι μόνο της οικογενειακής. Το 1983 προσέλαβε τον κορυφαίο οινολόγο Πολ Πονταλιέ, στον οποίο ανέθεσε τη διεύθυνση του Château Margaux. Στα χρόνια που ακολούθησαν έδωσε νέα πνοή στην επιχείρηση που κληρονόμησε από τον πατέρα της και ανέλαβε προσωπικά την εκπροσώπηση του Château Margaux με διαρκή ταξίδια σε όλο τον κόσμο. Σταδιακά κατάφερε να αποκαταστήσει, εκτός από τα κτίρια που βρίσκονται στο κτήμα, και τη φήμη του για την παραγωγή σπουδαίου κρασιού.

Με την πάροδο των ετών αναγκάστηκε ωστόσο να εκποιήσει μερίδιο της ιδιοκτησίας σε διάφορους επενδυτές. Από το 1991 η (παντοδύναμη τότε) ιταλική οικογένεια Ανιέλι είχε αποκτήσει πλειοψηφικό μερίδιο στην επιχείρηση. Αλλά το 2003 - σαν έτοιμη από καιρό... - η Κορίν Μεντζελοπούλου πέρασε στην αντεπίθεση. Δαπάνησε 440 εκατ. δολάρια για να πάρει πίσω από τους (ήδη σε βαθιά παρακμή) Ανιέλι το μερίδιο 75% που της έλειπε για να επανακτήσει τον πλήρη και απόλυτο έλεγχο του κτήματος. Με την κίνησή της αυτή η ελληνίδα επιχειρηματίας έκανε «ματ» σε δύο πανίσχυρους ανταγωνιστές της: στον πρόεδρο της Microsoft και πλουσιότερο άνθρωπο του πλανήτη Μπιλ Γκέιτς και στον δούκα του Γουεστμίνστερ Φίλιππο - πρόκειται για τον σύζυγο της βασίλισσας Ελισάβετ της Αγγλίας - που διαγκωνίζονταν για να αποκτήσουν «αμπέλια στο Μπορντό»!

* Το σπάσιμο των γαλλικών ταμπού

Και όμως, η περηφάνια με την οποία δηλώνει σήμερα η Κορίν Μεντζελοπούλου «μέρος του εθνικού συμβόλου», που αποτελεί για τη Γαλλία το Château Margaux, δεν οφείλεται στο ότι «έσωσε» την επιχείρηση από τα νύχια του Γκέιτς και της βρετανικής βασιλικής οικογένειας. Οφείλεται στο ότι κατάφερε να σπάσει δύο τεράστια ταμπού που κυριαρχούν επί αιώνες στον γαλλικό μικρόκοσμο του κρασιού: κατάφερε να κάνει τους Γάλλους να την αποδεχθούν ως άξια συνεχιστή της παράδοσης σε ό,τι αφορά την οινοπαραγωγή, παρά το ότι είναι ξένη και παρά το ότι είναι γυναίκα! Είναι γεγονός ότι ο οινοποιητικός σοβινισμός των Γάλλων έχει υποστεί καίριο πλήγμα από το φαινόμενο της αγοράς τεραστίων εκτάσεων με αμπελώνες από τεξανούς και αυστραλούς κροίσους. Και ο τελευταίος γάλλος καταναλωτής κρασιού αγωνιά για την ταυτότητα ενός εκ των πλέον «εθνικών» προϊόντων της χώρας του. Είναι επίσης γεγονός ότι ο μικρόκοσμος των οινοπαραγωγών είναι παραδοσιακώς ανδροκρατούμενος. Θα έλεγε κανείς ότι είχε να απειληθεί από το 1795...

Τα τελευταία χρόνια τα Château Margaux γίνονται ανάρπαστα ακόμη και στην Κίνα. Πριν από λίγα χρόνια ο πρόεδρος της Κίνας Χου Ζιντάο επισκέφθηκε το Μπορντό και τις εγκαταστάσεις του Châteaux Margaux. Η Μεντζελοπούλου τον περίμενε βέβαια και μπροστά στα φλας που άστραφταν ρώτησε: «Γιατί επιλέξατε να επισκεφθείτε το Château Margaux;» Ο προ ολίγων ημερών επανεκλεγείς κινέζος πρόεδρος είχε απαντήσει: «Μα, είστε τόσο διάσημη...». Η 54χρονη σήμερα Κορίν Μεντζελοπούλου διατηρεί το πατρικό της όνομα. Εχει τρία παιδιά (δύο κόρες και έναν γιο) που μάλιστα έχουν κρατήσει το όνομα Μεντζελόπουλος. Κάθε Αύγουστο εγκαταλείπει το Château Margaux και περνάει λίγες ημέρες στην Ελλάδα, στο πατρικό σπίτι της οικογένειας στην Αιγείρα της Πελοποννήσου.

Η τιμή ενός Château

Σύμφωνα με το περιοδικό «Forbes» ένα μπουκάλι Château Margaux του 1787 με τα αρχικά του Τζέφερσον έγινε το 1989 το «ακριβότερο σπασμένο μπουκάλι κρασί στον κόσμο». Ο νεοϋορκέζος έμπορος κρασιού Γουίλιαμ Σοκολίν έλαβε αποζημίωση 225.000 δολάρια από την ασφαλιστική του εταιρεία μετά το ατυχές συμβάν της θραύσης του μπουκαλιού στο ξενοδοχείο Four Seasons. Εν πάση περιπτώσει, αν πρόκειται για... μεταγενέστερες χρονιές ένα μπουκάλι Château Margaux μπορεί να το αγοράσει κανείς από 150 ευρώ.

ΑΡ. ΠΑΠΑΣΤΑΘΗΣ
Εφημ. ΤΟ ΒΗΜΑ

 

Προσθήκη: 6/11/2007
Τελευταία Ανανέωση: 6/11/2007

Για παλαιότερες δημοσιεύσεις κάντε κλικ εδώ.